EDUKACJA ZDROWOTNA • ORE • ZPE • ROK SZKOLNY 2026/2027
Dyrektor mówi: „ORE i ZPE. I nic więcej”. Co teraz? Ściąga dla nauczyciela edukacji zdrowotnej krok po kroku
Jeszcze wczoraj spokojnie prowadziłeś swój przedmiot. Dzisiaj dowiadujesz się, że od września masz edukację zdrowotną, dyrektor mówi: „pracujemy na programie ORE, korzystamy z ZPE”, a Ty otwierasz pierwszą stronę internetową i po pięciu minutach masz siedemnaście zakładek, trzy pliki PDF i coraz mniej pewności, od czego właściwie zacząć.
Nie będziemy tutaj analizować pięćdziesięciu stron przepisów. Zrobimy coś znacznie praktyczniejszego: krok 1, krok 2, krok 3 – aż dojdziesz do momentu, w którym możesz po prostu wejść do klasy i poprowadzić lekcję.
Najpierw: nie panikuj. ORE to program, ZPE to baza materiałów
To pierwsza rzecz, którą warto sobie poukładać, bo właśnie tutaj zaczyna się większość zamieszania.
Ośrodek Rozwoju Edukacji udostępnia przykładowy program nauczania edukacji zdrowotnej „Holistyczna edukacja prozdrowotna – ciało, umysł, duch. Siła harmonii”.
Na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej znajdziesz natomiast programy, scenariusze, e-materiały, poradniki, materiały dla nauczycieli i dyrektorów.
Materiały odpowiadają na pytanie: „jak przeprowadzę konkretną lekcję?”.
I te dwie rzeczy naprawdę warto rozdzielić. Inaczej człowiek przez pół wieczoru szuka „lekcji numer 17 z ORE”, która może wcale nie istnieć w postaci gotowego scenariusza.
Krok 1
Pobierz aktualny program ORE
Zaczynamy od źródła. Nie od pliku przesłanego przez koleżankę. Nie od załącznika znalezionego na grupie w mediach społecznościowych. Nie od dokumentu, który ktoś miał zapisany na komputerze od zeszłego roku.
Wejdź na oficjalną stronę ORE i pobierz aktualny program odpowiedni dla swojego typu szkoły.
To szczególnie ważne teraz, ponieważ strona programu ORE została zmodyfikowana 12 sierpnia 2026 r.
Otwórz aktualny program ORE →Pobierz właściwy dokument i zapisz go sobie w jednym miejscu.
Tak. Naprawdę. Zaczynamy od czegoś tak banalnego.
Bo świeżak w nowym przedmiocie najczęściej nie tonie dlatego, że czegoś nie potrafi. Tonie dlatego, że ma piętnaście dokumentów i nie wie, który z nich jest mapą.
Krok 2
Sprawdź, czy program został formalnie dopuszczony w Twojej szkole
I tutaj bardzo ważna rzecz.
Samo zdanie:
nie zastępuje procedury dopuszczenia programu nauczania.
Zgodnie z art. 22a ustawy o systemie oświaty nauczyciel lub zespół nauczycieli przedstawia program dyrektorowi szkoły.
Następnie:
- nauczyciel lub zespół nauczycieli przedstawia program,
- Rada Pedagogiczna go opiniuje,
- dyrektor dopuszcza program do użytku w szkole.
Rada Pedagogiczna nie „zatwierdza programu ORE”. Rada go opiniuje.
Program do użytku w szkole dopuszcza dyrektor.
I nie zmienia tego fakt, że program opracowało ORE. To nadal program nauczania, który trafia do szkolnego zestawu programów.
Jeżeli więc jesteś świeżakiem i właśnie usłyszałeś „ORE”, Twoje pierwsze pytanie organizacyjne może brzmieć:
„Czy ten program został już przedstawiony, zaopiniowany przez Radę Pedagogiczną i dopuszczony przez dyrektora?”
I już wiesz, na czym stoisz.
Krok 3
Otwórz program. Nie próbuj go od razu zapamiętać
Teraz przychodzi ten moment, kiedy otwierasz PDF.
Nie, nie musisz go nauczyć się na pamięć.
Nie będzie kartkówki dla nauczyciela.
Na początek interesują Cię trzy rzeczy:
- Jakie obszary i treści masz realizować?
- Jak zostały rozłożone pomiędzy klasy?
- Jakie osiągnięcia i wymagania przypisano uczniom?
Program jest Twoją mapą. Nie musisz w pierwszym dniu znać każdej bocznej uliczki.
Musisz wiedzieć, gdzie zaczynasz i dokąd prowadzisz uczniów.
Krok 4
Ogarniamy rozkład materiału – czyli „co robię we wrześniu, a co w marcu?”
I tu zwykle pojawia się kolejne pytanie:
Właśnie po to jest rozkład materiału.
Program mówi Ci, jakie treści realizujesz. Rozkład porządkuje je w czasie i pozwala przełożyć kilkudziesięciostronicowy dokument na zwykłe szkolne:
lekcja 1, lekcja 2, lekcja 3…
Rozkłady materiału przygotowane przez Zdrową Lekcję będą dostępne także w systemach LIBRUS i VULCAN.
Czyli zamiast przepisywać ręcznie temat po temacie, warto sprawdzić dostępne rozkłady bezpośrednio w używanym przez szkołę systemie.
I naprawdę: jeżeli można sobie oszczędzić dwie godziny klikania „kopiuj – wklej”, należy sobie te dwie godziny oszczędzić.
We wrześniu znajdziemy im lepsze zastosowanie.
Krok 5
Teraz wchodzisz na ZPE
Dopiero teraz.
Nie zaczynamy od przypadkowego przekopywania ZPE bez wiedzy, czego szukamy.
Masz program. Masz temat. Wiesz, jakie wymaganie realizujesz.
Teraz możesz poszukać materiału.
Edukacja zdrowotna na ZPE →Na ZPE znajdziesz między innymi:
- programy nauczania,
- e-materiały edukacyjne,
- scenariusze lekcji,
- materiały dla nauczycieli,
- materiały dla uczniów,
- poradniki,
- materiały dla dyrektorów.
I tutaj ważna rzecz dla nauczyciela, któremu powiedziano: „ORE i ZPE”.
Nie szukaj materiałów na zasadzie:
„Co dzisiaj wygląda ciekawie?”
Szukaj ich na zasadzie:
„Jakie wymaganie programu realizuję i który materiał pomoże mi zrobić to najlepiej?”
Krok 6
Nie wpadaj w pułapkę: „skoro program ORE, to każda kartka musi być z ORE”
To jeden z najważniejszych punktów całej instrukcji.
Program nauczania i materiał dydaktyczny to nie to samo.
Co więcej, art. 22aa ustawy o systemie oświaty przewiduje wprost, że nauczyciel może realizować program:
- z zastosowaniem podręcznika lub materiałów edukacyjnych i ćwiczeniowych,
- albo bez ich zastosowania.
Jeżeli w Twojej szkole obowiązują dodatkowe ustalenia organizacyjne dotyczące źródeł materiałów, warto po prostu wiedzieć dokładnie, czego dyrektor oczekuje.
A potem pracujesz już spokojnie w ustalonych ramach.
Krok 7
Sprawdź osobno „edukację zdrowotną – zdrowie seksualne”
I tutaj trzeba się zatrzymać, bo od 1 września 2026 r. mamy dwie rzeczy, których nie wolno wrzucać do jednego worka.
EDUKACJA ZDROWOTNA
– przedmiot obowiązkowy.
EDUKACJA ZDROWOTNA – ZDROWIE SEKSUALNE
– odrębne zajęcia nieobowiązkowe.
I właśnie przed rozpoczęciem zajęć dotyczących edukacji zdrowotnej – zdrowia seksualnego pojawia się dodatkowy obowiązek organizacyjny.
Krok 8
Nie zapomnij o spotkaniu informacyjnym
To jest punkt, który bardzo łatwo przeoczyć, a przepisy są tutaj konkretne.
- z rodzicami lub opiekunami prawnymi uczniów niepełnoletnich,
- oraz z uczniami pełnoletnimi.
Podczas spotkania trzeba przedstawić pełną informację o:
- terminie realizacji zajęć,
- celach zajęć,
- treściach realizowanego programu,
- podręcznikach – jeżeli są wykorzystywane,
- materiałach edukacyjnych,
- materiałach ćwiczeniowych,
- środkach dydaktycznych.
Za przeprowadzenie tych spotkań odpowiedzialny jest dyrektor szkoły.
Czyli nie zostawiamy tego na zasadzie:
Bo miesiąc to miesiąc.
Krok 9
Rodzice i pełnoletni uczniowie muszą wiedzieć, jak działa rezygnacja
Zajęcia „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne” są nieobowiązkowe.
Uczeń niepełnoletni nie bierze w nich udziału, jeżeli jego rodzice lub opiekunowie prawni złożą dyrektorowi pisemną rezygnację.
Uczeń pełnoletni składa taką rezygnację sam.
Same zajęcia:
- nie podlegają ocenie,
- nie wpływają na promocję do kolejnej klasy,
- nie wpływają na ukończenie szkoły.
I znowu – kiedy człowiek ma to zapisane w czterech prostych zdaniach, nagle przestaje to wyglądać jak dokumentacja misji kosmicznej.
Krok 10
Dopiero teraz przygotuj pierwszą lekcję
Masz już:
- aktualny program,
- pewność, że został prawidłowo dopuszczony w szkole,
- rozkład materiału,
- temat pierwszej lekcji,
- wymagania, które realizujesz,
- dostęp do materiałów ORE i ZPE,
- ogarniętą sprawę zdrowia seksualnego,
- termin spotkania z rodzicami, jeżeli dotyczy Twojej grupy.
I teraz dopiero otwierasz scenariusz.
Nie odwrotnie.
Bo największym problemem świeżaka zazwyczaj nie jest to, że nie potrafi poprowadzić lekcji.
Problem polega na tym, że próbuje jednocześnie:
- zrozumieć podstawę programową,
- wybrać program,
- znaleźć materiały,
- zrobić dokumentację,
- ogarnąć dziennik,
- przeczytać przepisy,
- i jeszcze wymyślić atrakcyjne ćwiczenie dla klasy VII.
Nic dziwnego, że po godzinie ma się ochotę zamknąć laptop.
Ściąga na jedną kartkę: dyrektor mówi „ORE + ZPE”. Co robisz?
- Pobierasz aktualny program ORE.
- Sprawdzasz formalne dopuszczenie programu: nauczyciel/zespół → opinia Rady Pedagogicznej → dopuszczenie przez dyrektora.
- Sprawdzasz treści i wymagania dla swojej klasy.
- Układasz lub wybierasz rozkład materiału.
- Sprawdzasz LIBRUS/VULCAN, żeby nie przepisywać wszystkiego ręcznie.
- Do każdego tematu dobierasz materiały ORE/ZPE.
- Nie mylisz programu ze scenariuszem.
- Osobno ogarniasz „edukację zdrowotną – zdrowie seksualne”.
- Minimum miesiąc przed jej rozpoczęciem organizowane jest spotkanie informacyjne.
- Dopiero potem bierzesz kawę, scenariusz i idziesz na lekcję.
A jeżeli nadal masz wrażenie, że czegoś nie wiesz?
To prawdopodobnie wszystko jest w porządku.
Edukacja zdrowotna w roku szkolnym 2026/2027 jest przedmiotem, przy którym jednocześnie zmieniły się przepisy, podstawy programowe, organizacja zajęć i materiały.
Nie musisz pierwszego dnia znać na pamięć całego systemu.
Musisz mieć kolejność działania.
program → dopuszczenie → rozkład → wymaganie → materiał → lekcja.
Nie siedemnaście przypadkowych zakładek w przeglądarce.
Bo ORE i ZPE naprawdę nie muszą być szmatą, którą system uderza nauczyciela w głowę.
Mogą być po prostu dwiema półkami w bibliotece.
Trzeba tylko wiedzieć, po którą książkę sięgnąć najpierw.
Źródła i akty prawne
1. Ośrodek Rozwoju Edukacji
Przykładowy program nauczania edukacji zdrowotnej „Holistyczna edukacja prozdrowotna – ciało, umysł, duch. Siła harmonii”.
Przejdź do strony ORE →
2. Zintegrowana Platforma Edukacyjna
Programy, scenariusze, materiały edukacyjne, poradniki i materiały dla nauczycieli oraz dyrektorów.
Edukacja zdrowotna na ZPE →
3. Ustawa o systemie oświaty – art. 22a i 22aa
Przepisy dotyczące przedstawienia i dopuszczenia programu oraz realizowania programu z wykorzystaniem materiałów lub bez nich.
Tekst aktu w ELI →
4. Rozporządzenie Ministra Edukacji z 17 lipca 2026 r. – Dz.U. 2026 poz. 966
Zasady realizowania „edukacji zdrowotnej – zdrowia seksualnego”, spotkania informacyjne, rezygnacja z zajęć oraz organizacja zajęć.
Zobacz rozporządzenie →
