18 godzin zamiast 20. Którym nauczycielom zmienia się pensum od 1 września 2026?
Ta zmiana nie trafi na pierwsze strony podręczników, ale w szkołach zawodowych trafi prosto do arkuszy organizacyjnych.
Nie wszystkie wrześniowe zmiany trafiają do uczniowskiego zeszytu. Niektóre trafiają prosto do arkusza organizacyjnego i nauczycielskiego pensum.
Jedna z nich dotyczy nauczycieli praktycznej nauki zawodu.
Co obowiązywało wcześniej?
Dotychczas tygodniowy obowiązkowy wymiar zajęć tej grupy nauczycieli był ustalany przez organ prowadzący, przy czym nie mógł przekraczać 20 godzin.
W praktyce oznaczało to, że nauczyciele wykonujący porównywalną pracę mogli mieć różne pensum w zależności od lokalnych rozwiązań.
Co zmienia się 1 września 2026?
Nowelizacja Karty Nauczyciela ujednolica pensum nauczycieli praktycznej nauki zawodu z pensum nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych.
Od 1 września 2026 r. wynosi ono 18 godzin tygodniowo.
Ustawa nowelizująca została uchwalona już w 2025 r., ale właśnie ten fragment zmiany otrzymał późniejszy termin wejścia w życie. To dobry przykład przepisu, który można przeoczyć, jeżeli patrzy się tylko na datę publikacji ustawy.
Gdzie zmiana będzie najbardziej odczuwalna?
Przede wszystkim w technikach, szkołach branżowych, centrach kształcenia zawodowego i innych placówkach zatrudniających nauczycieli praktycznej nauki zawodu.
- w arkuszach organizacyjnych,
- w przydziałach czynności,
- przy ustalaniu godzin ponadwymiarowych,
- przy planowaniu tygodniowego rozkładu zajęć,
- w organizacji pracy pracowni i warsztatów.
Dlaczego ustawodawca to zmienił?
Jednym z celów było ujednolicenie sytuacji nauczycieli przedmiotów zawodowych. Nauczyciel teorii miał ustawowo określone pensum 18 godzin, podczas gdy w praktycznej nauce zawodu wymiar mógł być ustalany inaczej.
Od września wspólny mianownik wynosi 18.
Można powiedzieć: ten sam zawód, ta sama odpowiedzialność za kształcenie zawodowe i wreszcie bardziej jednolity zegar.
Uwaga: pensum to nie cały czas pracy nauczyciela
Warto przy okazji przypomnieć rzecz oczywistą, ale regularnie myloną w debacie publicznej. Pensum określa tygodniowy obowiązkowy wymiar zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych. Nie oznacza całkowitego tygodniowego czasu pracy nauczyciela.
Zmiana z 20 do 18 godzin nie oznacza więc „18-godzinnego tygodnia pracy”. Oznacza zmianę wymiaru zajęć w ramach czasu pracy określonego Kartą Nauczyciela.
Zostań ze Zdrową Lekcją na dłużej
Na Facebooku, Instagramie i YouTube znajdziesz praktyczne materiały dla nauczycieli, informacje o zmianach w przepisach i pomysły, które da się przenieść z ekranu prosto do prawdziwej klasy.
Źródła i najważniejsze linki
- Ustawa z 25 lipca 2025 r. o zmianie Karty Nauczyciela – Dz.U. 2025 poz. 1160
- Sejm – materiały dotyczące ujednolicenia pensum nauczycieli praktycznej nauki zawodu
W artykule korzystam przede wszystkim z opublikowanych aktów prawnych oraz materiałów instytucji publicznych. Przy przepisach, które pozostają na etapie projektu, zaznaczam to wprost.